Noktalı Ondalık Adresi Okuma

IP address (Internet Protocol adresi), bir ağdaki cihazı tanımlayan mantıksal bir sayıdır; tıpkı sokak adresinin bir evi tanımlaması gibi. Veri gönderen veya alan her cihazın, paketlerin ona ulaşabilmesi için böyle bir adrese ihtiyacı vardır.

Protokolün IPv4 olarak adlandırılan 4. sürümü, 32 bitlik bir adres kullanır. Bu 32 bit, 4,2 milyardan biraz fazla olası adres sağlar. Bu sayı bir zamanlar sınırsız gibi görünse de internet büyüdükçe yetersiz kalmıştır.

Bir IPv4 adresi, her biri 8 bitten oluşan dört gruba ayrılır. 8 bitlik grupların her birine oktet denir. Dört oktet çarpı 8 bit, toplam 32 bite eşittir.

8 bit, 0 ile 255 arasındaki değerleri gösterebildiğinden her oktet bu aralıkta bir sayıdır. Bilinen 192.168.1.10 biçimi, bu dört oktetin ondalık sayılar olarak yazılıp noktalarla ayrılmasından ibarettir.

Bilgisayarlar bir adresi uzun bir ikili basamak dizisi olarak saklar; ancak insanların 32 tane 1 ve 0'ı okuması zordur. Noktalı ondalık gösterim, her okteti ondalık sayıya dönüştürüp bunları noktalarla birleştirerek adresin okunmasını kolaylaştırır.

Bu nedenle 11000000.10101000.00000001.00001010 ikili değeri 192.168.1.10 olur. Noktalar yalnızca görsel bir kolaylıktır; cihaz tamamen ikili sistemde çalışır.

Bir oktetteki her bitin bir basamak değeri vardır: soldan sağa 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2 ve 1. Bir bitin değeri 1 olan basamak değerlerini toplayarak ondalık okteti elde ediniz.

• 10000000 = 128
• 11000000 = 128 + 64 = 192
• 11111111 = tüm bitler açık = 255

Bunu bilmek, ikili ve ondalık gösterimler arasında dönüşüm yapmanızı sağlar; bu, Network+ sınavı için temel bir beceridir.

En küçük 8 bitlik değer 00000000 (0), en büyük değer ise 11111111 (255) olduğundan her oktet 0 ile 255 arasında bulunur. Böylece her oktet için 256 olası değer vardır.

192.168.1.300 gibi bir sayı geçersizdir; çünkü 300, 255'i aşar. Aralık dışındaki oktetleri fark etmek, sorun giderme sırasında yanlış yazılmış bir adresi belirlemenin kolay bir yoludur.

Bir IPv4 adresini soldan sağa, birbirinden ayrı dört sayı olarak okuyunuz. 10.0.5.42 adresindeki oktetler 10, 0, 5 ve 42'dir.

Soldaki oktetler genellikle daha büyük ağı tanımlarken sağdaki oktetler bu ağ içindeki belirli bir Host'u tanımlar. Bu ayrımın nasıl çalıştığını, ağ ve Host bölümlerini ele alan sonraki derste tam olarak göreceksiniz.

32 bit kullanıldığında benzersiz IPv4 adreslerinin toplam sayısı 2 üzeri 32'dir ve bu sayı 4.294.967.296, yani yaklaşık 4,3 milyardır.

Bu sayı çok büyük görünebilir; ancak milyarlarca telefon, sunucu ve akıllı cihaz internete bağlanınca adresler tükendi. Bu kıtlık, IPv6'nın oluşturulmasının başlıca nedenidir. Bu konuyu ilerideki bir derste inceleyeceksiniz.

Bir IP adresini MAC address (Media Access Control adresi) ile karıştırmayınız. MAC address, bir ağ kartına kalıcı olarak işlenmiş 48 bitlik donanım tanımlayıcısıdır ve tek bir bağlantı üzerindeki yerel teslimat için kullanılır.

IP adresi mantıksaldır ve cihaz ağlar arasında hareket ettikçe değişebilir. IP, OSI modelinin 3. Katmanında (Ağ) çalışırken MAC, 2. Katmanında (Veri Bağlantısı) çalışır.

Bir adres iki şekilde atanabilir. Statik adres elle ayarlanır ve sabit kalır; bu, her zaman erişilebilir olması gereken sunucular ve yazıcılar için uygundur.

Dinamik adres, bir DHCP sunucusu (Dynamic Host Configuration Protocol) tarafından otomatik olarak dağıtılır ve zaman içinde değişebilir. Günlük kullanımda çoğu istemci cihazı, kolaylık amacıyla dinamik adresleme kullanır.

IPv4 adresleriyle her yerde karşılaşırsınız: bir ev yönlendiricisi genellikle 192.168.1.1 adresini kullanır, genel web sunucularının internet üzerinden yönlendirilebilen adresleri vardır ve kendi dizüstü bilgisayarınızın adresini ağ ayarlarında görebilirsiniz.

Bu sayıları okuyup makul olup olmadıklarını denetleyebilmek, noktalı ondalık biçimin doğrudan üzerine kurulan alt ağlara bölme, yönlendirme ve sorun giderme işlemlerinin temelidir.

Bu adresleri dört sayı olarak sesli okumayı deneyiniz: 172.16.254.1; 172, 16, 254 ve 1 şeklindedir ve tüm değerler aralık içinde olduğundan geçerlidir. 8.8.8.8 ünlü bir genel DNS sunucusu adresidir.

Her oktetin 0 ile 255 arasında olduğunu ve üç noktayla ayrılmış tam olarak dört oktet bulunduğunu doğrulayınız. Bu kontrollerden herhangi biri başarısız olursa adres hatalı biçimlendirilmiştir.

Noktalı ondalık biçimi ne kadar kavradığınızı sınayınız.

Bir IPv4 adresini nasıl okuyacağınızı öğrendiniz.

• IPv4, dört oktet olarak gösterilen 32 bitlik mantıksal bir adrestir.
• Her oktet 8 bittir, 0 ile 255 arasında değer alır ve noktalı ondalık biçimde yazılır.
• Basamak değerleri (128'den 1'e kadar), ikili oktetleri ondalık sayılara dönüştürür.
• IP mantıksaldır (3. Katman); MAC sabit bir donanım adresidir (2. Katman).
• Yaklaşık 4,3 milyar IPv4 adresi vardır; bu durum IPv6'ya geçişi hızlandırmıştır.