Deneme Sınavı Bölüm 1: Bulut Kavramları

Deneme Sınavı 1. Bölüm: Bulut Kavramları bölümüne hoş geldiniz. Bu bölüm, AZ-900 sınavının toplam puanın yaklaşık %25–30'unu oluşturan ilk etki alanını yansıtır. Bulut avantajları, hizmet modelleri, dağıtım modelleri, paylaşılan sorumluluk ve CapEx ile OpEx arasındaki fark hakkında sorular çözeceksiniz. Bunu süreli bir çalışma olarak ele alınız — bu bölüm için kendinize 12–15 dakika ayırınız. Yanıt seçmeden önce her senaryoyu dikkatle okuyunuz ve anlayışınızı pekiştirmek için açıklama bölümlerinden yararlanınız.

Senaryo: Bir perakende şirketinin web sitesi normalde aynı anda 1.000 kullanıcıyı destekler. Tatil sezonunda trafik, altı hafta boyunca aynı anda 50.000 kullanıcıya çıkar. Şirket, ek kapasitenin yalnızca bu altı hafta boyunca ücretlendirilmesini ve manuel müdahale olmadan otomatik olarak sağlanmasını istiyor. Bu özelliği en iyi açıklayan bulut avantajı hangisidir?

A) Esneklik — B) Yüksek Kullanılabilirlik — C) Çeviklik — D) Coğrafi Dağıtım

Yanıt: A — Esneklik. Esneklik, talebe yanıt olarak kaynakları otomatik olarak artırıp azaltabilme ve yalnızca kullanılan kapasite için ödeme yapma yeteneğidir. Ölçeklenebilirlik kaynakları ölçekleyebilme yeteneğidir ancak otomatik ayarlama anlamına gelmez. Yüksek Kullanılabilirlik çalışma süresiyle ilgilidir; maliyete dayalı kapasite ayarlamasıyla ilgili değildir. Çeviklik, kaynakları hızlı bir şekilde dağıtmayı ifade eder. Esnekliğin temel ayırt edici özelliği: otomatik ayarlama + kullandıkça öde. Sınav ipucu: Senaryoda “talebe otomatik olarak uyum sağlar” deniyorsa yanıt Esneklik'tir.

Senaryo: Bir şirket Azure App Service (PaaS) üzerinde bir web uygulaması dağıtıyor. Güvenlik ekibi şu soruyu soruyor: Web uygulamasını çalıştıran işletim sisteminin yamalanmasından kim sorumludur?

A) Microsoft (Azure) — B) Müşteri — C) Microsoft ve müşteri eşit olarak — D) Hiçbiri; PaaS'te işletim sistemi yamalaması gerekmez

Yanıt: A — Microsoft (Azure). PaaS modelinde Microsoft, temel altyapıyı, işletim sistemini ve çalışma zamanını yönetir. Müşteri ise uygulama kodundan, verilerden ve kimlik/erişim yönetiminden sorumludur. Bu bir IaaS VM olsaydı işletim sistemi yamalamasından müşteri sorumlu olurdu. Temel kural: PaaS = işletim sistemini Microsoft yönetir; IaaS = işletim sistemini müşteri yönetir. Bu, AZ-900'da paylaşılan sorumlulukla ilgili en sık sorulan kavramdır.

Senaryo: Bir geliştirici, Azure Blob Storage'daki dosyaları işleyen bir Python betiği çalıştırmak istiyor. Betik saatte bir kez 2 dakika çalışıyor. Geliştirici herhangi bir sunucuyu yönetmek istemiyor ve yalnızca betik çalıştığında ödeme yapmayı tercih ediyor. Hangi Azure hizmeti en uygundur?

A) Azure Functions (Tüketim Planı) — B) Azure App Service — C) Azure VM — D) Azure Container Instances

Yanıt: A — Azure Functions (Tüketim Planı). Azure Functions, altyapıyı yönetmeden kod dağıtabileceğiniz sunucusuz bir PaaS hizmetidir. Tüketim Planı, çalıştırmalar arasında sıfıra kadar ölçeklenir ve yalnızca çalıştırma süresi için ücret alır. App Service en az bir çalışan örnek gerektirir. Azure VMs (IaaS) işletim sistemi yönetimi gerektirir. Container Instances kullanılabilir, ancak zamanlanmış iş yüklerinde çalıştırma başına maliyeti daha yüksektir. Temel ipucu: “sunucu yok, çalıştırma başına ödeme” → Azure Functions Tüketim Planı.

Senaryo: Bir devlet kurumu, kendi veri merkezinden kesinlikle çıkmaması gereken gizli verileri işliyor. Bununla birlikte gizli olmayan analizler için Azure yapay zekâ hizmetlerini de kullanmak istiyor. İhtiyaçlarına hangi bulut dağıtım modeli uygundur?

A) Hibrit Bulut — B) Genel Bulut — C) Özel Bulut — D) Topluluk Bulutu

Yanıt: A — Hibrit Bulut. Hibrit bulut, şirket içi (özel) altyapıyı genel bulut hizmetlerine (Azure) bağlayarak iş yüklerinin en uygun ortamda çalışmasını sağlar. Gizli veriler şirket içinde kalır; gizli olmayan analizler Azure'da çalışır. Yalnızca genel bulut kullanılması veri yerleşimi gereksinimini ihlal eder. Yalnızca özel bulut kullanılması Azure yapay zekâ hizmetlerine erişilmesini engeller. Temel ipucu: aynı anda şirket içi ortam + Azure → Hibrit bulut. Bu, AZ-900'da en sık sorulan dağıtım modeli sorusudur.

Senaryo: Bir şirket şirket içi sunuculardan Azure'a geçiş yapıyor. CFO şöyle diyor: “BT harcamalarımızı büyük peşin sermaye yatırımlarından öngörülebilir aylık işletme maliyetlerine dönüştürmek istiyorum.” CFO, ___ seçeneğinden ___ seçeneğine geçmek istiyor?

A) CapEx'ten OpEx'e — B) OpEx'ten CapEx'e — C) CapEx'ten CapEx'e — D) Bulut bilişimde bu mümkün değildir

Yanıt: A — CapEx'ten OpEx'e. Sermaye Harcamaları (CapEx), fiziksel donanıma yapılan ve yıllara yayılarak amortismana tabi tutulan peşin yatırımları kapsar. İşletme Giderleri (OpEx), işletme bütçesinden ödenen aylık Azure abonelikleri gibi yinelenen maliyetleri kapsar. Bulut bilişim, büyük bir peşin donanım maliyeti olmadan kullanılan kaynaklar için aylık ücret alarak OpEx modelini mümkün kılar. CFO'nun hedefi olan “peşin donanım harcaması olmadan öngörülebilir aylık maliyetler”, CapEx'ten OpEx'e geçişin ders kitabındaki tanımıdır.

Bu derste ele alınan Microsoft Azure Fundamentals (AZ-900) kavramlarını anlayıp anlamadığınızı sınayınız.

Bu deneme sınavı bölümünde şunları uyguladınız: Esneklik (talebe dayalı otomatik ölçeklendirme + kullandıkça öde), PaaS'te paylaşılan sorumluluk (işletim sistemini Microsoft yönetir), sunucu yönetimi gerektirmeyen iş yükleri için Azure Functions, şirket içi ortam ile Azure'ın eş zamanlı kullanımı için Hibrit Bulut ve bulutun mümkün kıldığı CapEx → OpEx geçişi. Yanlış yanıtladığınız soruları ilgili dersi yeniden inceleyerek gözden geçiriniz. Sırada 2. Bölüm var: Azure Mimarisi ve Hizmetleri bilgisi sınanacak.