Azure Sanal Makineleri

Bir Azure Virtual Machine (VM), bulutta isteğe bağlı ve ölçeklenebilir işlem kaynakları sağlayan bir IaaS hizmetidir. Azure veri merkezindeki fiziksel sunucularda, Microsoft'un hipervizörü üzerinde çalışarak fiziksel bir bilgisayarı taklit eder. Kendi CPU, RAM, depolama alanı ve ağ arayüzüne sahiptir. Konuk işletim sistemini (Windows veya Linux), ara yazılımı ve uygulamaları siz kurup yönetirsiniz; temel donanımı, ana bilgisayar işletim sistemini ve hipervizör katmanını ise Azure yönetir.

Bir VM oluşturmak için birkaç temel parametre belirtmeniz gerekir: Image — işletim sistemi ve önceden yüklenmiş yazılım (ör. Windows Server 2022, Ubuntu 22.04, Windows üzerinde SQL Server). Size — VM'nin vCPU sayısı, RAM'i ve geçici depolama alanı (bir sonraki bölümde ele alınacaktır). Region — VM'nin çalışacağı yer. Authentication — Linux için SSH anahtar çifti veya Windows için kullanıcı adı ve parola. Portal, yönlendirmeli sihirbazlarla bu ayarlarda size yol gösterir; Azure CLI ise aynı yapılandırmayı tekrarlanabilir dağıtımlar için betik hâline getirmenizi sağlar.

Azure, VM boyutlarını farklı iş yükleri için iyileştirilmiş aileler (seriler) hâlinde düzenler: B-series (değişken kullanımlı, ortalama CPU kullanımı düşük iş yükleri için ekonomik), D-series (genel amaçlı; CPU ve bellek dengeli), E-series (veritabanları ve analiz için bellek açısından iyileştirilmiş), F-series (işlem açısından iyileştirilmiş), N-series (yapay zekâ, makine öğrenimi ve grafikler için GPU hızlandırmalı) ve L-series (depolama açısından iyileştirilmiş). Adlandırma kuralı seriyi, vCPU sayısını ve çeşidi kodlar; örneğin Standard_D4s_v5, Premium depolama kullanan ve 4 vCPU'ya sahip D-series bir VM'dir.

Azure, VM'ler için üç fiyatlandırma modeli sunar: Kullandıkça öde — taahhüt gerektirmeden işlem süresinin saniyesi üzerinden ücretlendirilir ve saatlik ücreti en yüksektir. Rezerve Örnekler — 1 veya 3 yıllık taahhüt karşılığında kullandıkça öde modeline göre %72'ye varan tasarruf sağlar; ücret peşin veya aylık ödenebilir. Spot Örnekleri — kullanılmayan Azure kapasitesinde %90'a varan indirimlerle çalışır; ancak Azure'un kapasiteye yeniden ihtiyaç duyması hâlinde yalnızca 30 saniye önceden bildirimle sonlandırılabilir. Spot örnekleri, kontrol noktalarından devam edebilen toplu işlem, benzetim ve arızaya dayanıklı iş yükleri için idealdir.

Her Azure VM'sinde en az iki disk bulunur: OS diski (işletim sisteminin kurulu olduğu ve yönetilen disk tarafından desteklenen disk) ve geçici disk (sayfa dosyaları ve geçici veriler için kullanılan hızlı yerel SSD; ancak VM durdurulduğunda veya kaynakları serbest bırakıldığında buradaki veriler LOST olur). Uygulama verileri için ek veri diskleri ekleyebilirsiniz. Bunlar VM yeniden başlatmalarında varlığını koruyan dayanıklı yönetilen disklerdir. Yönetilen disklerin dört türü vardır: Standard HDD, Standard SSD, Premium SSD ve Ultra Disk; performans ve fiyat bu sırayla artar.

Her Azure VM, bir sanal ağ arabirim kartı (vNIC) aracılığıyla Sanal Ağa (VNet) bağlanır. VM, VNet alt ağı içinde bir özel IP adresi alır ve bu sayede aynı VNet içindeki diğer kaynaklarla iletişim kurabilir. VM'ye internetten erişilebilmesini sağlamak için bir genel IP adresi eklemeniz ve uygun Ağ Güvenlik Grubu (NSG) kurallarını açmanız gerekir. Varsayılan olarak Azure, yeni bir VM'ye yönelik tüm gelen internet trafiğini engeller; SSH için 22 numaralı bağlantı noktası veya RDP için 3389 numaralı bağlantı noktası gibi ihtiyaç duyduğunuz bağlantı noktalarını açıkça açmanız gerekir.

VM kullanılabilirliğini artırmak için Azure iki seçenek sunar: Kullanılabilirlik Kümeleri, VM'leri hata etki alanlarına (ayrı raflara) ve tek bir veri merkezi içindeki güncelleştirme etki alanlarına dağıtarak %99,95 SLA sağlar. Kullanılabilirlik Bölgeleri ise VM'leri bir bölge içindeki fiziksel olarak ayrı veri merkezlerine dağıtarak %99,99 SLA sağlar. Yeni mimariler için Microsoft, bölge desteğinin bulunduğu her yerde kullanılabilirlik kümeleri yerine kullanılabilirlik bölgelerini önerir; çünkü bölgeler hem donanım arızalarına hem de veri merkezi düzeyindeki olaylara karşı daha güçlü yalıtım sağlar.

Azure VM Uzantıları, VM'lerde dağıtım sonrası yapılandırma ve yönetim görevlerini otomatikleştiren küçük uygulamalardır. Özel Betik Uzantısı, oluşturma işleminden hemen sonra bir VM'ye betik indirip çalıştırır; bu, el ile SSH/RDP kullanmadan yazılım yüklemek veya ayarları yapılandırmak için kullanışlıdır. Diğer uzantılar arasında Azure İzleyici aracısı (günlükleri toplamak için), Azure İlkesi konuk yapılandırması (uyumluluğu denetlemek için) ve Kötü amaçlı yazılımdan koruma uzantısı (Windows Defender yapılandırması için) bulunur. Uzantılar sistem hesabı olarak çalışır ve Azure portalından veya ARM şablonlarından yüklenir.

Bir Azure VM'sini durdurmak ile serbest bırakmak arasında önemli bir fark vardır. Bir VM'yi konuk işletim sistemi içinden (ör. shutdown -h now) durdurmak, işletim sistemini kapatır ancak VM'nin ana bilgisayarda tahsis edilmiş durumda kalmasını sağlar; işlem gücü için ücretlendirilmeye devam edersiniz. Azure portalından veya CLI ile serbest bırakma, temel işlem kaynaklarını serbest bırakır ve işlem ücretini durdurur (yönetilen diskler için yine ödeme yaparsınız). Bir VM kullanılmadığında gereksiz faturalandırmayı önlemek için her zaman az vm deallocate komutunu veya portalda 'Durdur' düğmesini kullanın.

Azure, güvenlik düzeltmelerini ve ürün yazılımı güncelleştirmelerini uygulamak için ana bilgisayar donanımında düzenli olarak planlı bakım gerçekleştirir. Çoğu durumda Azure, VM'nizi yeniden başlatmadan güncelleştirilmiş donanıma taşımak için canlı geçiş kullanır; bu işlem 10 ms'den kısa bir ağ duraklamasına neden olur. Canlı geçişin mümkün olmadığı durumlarda Azure, bakım penceresi sırasında bir yeniden başlatma planlar ve sizi Azure portalı ile e-posta aracılığıyla önceden bilgilendirir. Ayrıca iş yükünüzdeki kesintiyi en aza indirmek için portal üzerinden kendi VM'lerinizin bakım penceresini kendi kendinize planlayabilirsiniz.

Belirli işletim sistemi sürümlerini, sürücüleri veya PaaS platformlarında çalışamayan yazılımları yüklemek için işletim sistemi düzeyinde tam denetime ihtiyacınız olduğunda VM'ler doğru tercihtir. Yaygın kullanım alanları arasında şirket içi uygulamaların doğrudan taşınarak geçirilmesi, belirli işletim sistemi yapılandırmaları gerektiren özel yazılımlar, geliştirme/test ortamları ve kapsayıcılaştırılamayan veya yeniden düzenlenemeyen eski uygulamalar bulunur. Tam işletim sistemi denetimi gerekmiyorsa, yönetim yükünü önemli ölçüde azaltan App Service veya Azure Container Instances gibi PaaS seçeneklerini değerlendirin.

Bu derste işlenen Microsoft Azure Fundamentals (AZ-900) kavramlarını anlayıp anlamadığınızı test edin.

Bu derste şunları öğrendiniz: Azure VM'leri, konuk işletim sistemini ve üst katmanları sizin yönettiğiniz, hiper yöneticiyi ve donanımı ise Azure'ın yönettiği IaaS kaynaklarıdır; VM boyutları genel amaçlı, işlem, bellek, depolama ve GPU iş yükleri için optimize edilmiş ailelere ayrılır; kullanılabilirlik bölgeleri, VM'leri fiziksel olarak ayrı veri merkezlerine dağıtarak %99,99 SLA sağlar. Sırada, aynı VM'lerin otomatik ölçeklendirilmesini sağlayan Virtual Machine Scale Sets konusunu inceleyeceğiz.